Çocuğunuz için ilk adımı atın
Durumu birkaç seçimle anlatın; ben size dönerken neye ihtiyacınız olduğunu baştan biliyor olayım.
Talebinizi oluşturun
Bir dakikanızı alır. Formu gönderdiğinizde talebiniz derli toplu bir mesaj olarak WhatsApp'ta açılır.
WhatsApp kullanmıyor musunuz?
Verdiğiniz bilgiler yalnızca size dönüş yapmak için kullanılır, üçüncü kişilerle paylaşılmaz.
Başakşehir'de Evde Birebir
Disleksi ve Öğrenme Desteği
Başakşehir, yaklaşık 537 bin kişiyle hizmet verdiğim en kalabalık ilçe ve merkezleri mahallelere eşit dağılmış değil. Bu sayfa, ilçedeki merkez dağılımını Millî Eğitim Müdürlüğü'nün kendi listesinden sayarak gösteriyor ve evde birebir çalışmanın hangi mahallelerde daha çok işe yaradığını anlatıyor.
Kısa Bilgi
Başakşehir'de disleksi, okuma güçlüğü ve öğrenme desteği için çocuğun evinde birebir çalışıyorum. İlçedeki merkezler Bahçeşehir ve Başak Mahallesi çevresinde yoğunlaştığı için uzak mahallelerde evde çalışma çoğu aile için tek uygulanabilir seçenek. Tanı koymam; değerlendirme Başakşehir Rehberlik ve Araştırma Merkezi'nindir. İletişim: 0537 513 83 98.
Başakşehir'de özel eğitim merkezleri hangi mahallelerde toplanmış?
Başakşehir İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü'nün kendi yayımladığı özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi listesinde 13 merkez yer alıyor. Bu merkezleri bulundukları mahalleye göre saydığımda ortaya belirgin bir yığılma çıkıyor.
| Mahalle | Listedeki merkez sayısı |
|---|---|
| Bahçeşehir 1. ve 2. Kısım | 5 |
| Başak Mahallesi | 4 |
| Güvercintepe | 3 |
| Altınşehir | 2 |
Sayım, Başakşehir İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü'nün kendi merkez listesindeki adreslerden yapılmıştır. Liste bir anlık görüntüdür; merkez açılış ve kapanışlarıyla değişebilir.
Tablonun söylemediği şey, söylediği kadar önemli: listede Kayaşehir tarafında kayıtlı bir merkez görünmüyor. Yani ilçenin kuzeyinde oturan bir aile, merkez seansı için ilçenin güneyine doğru yol almak zorunda kalıyor.
Merkez sayısı listelerde neden farklı görünüyor?
Başakşehir için internette iki farklı rakama rastlarsınız. Millî Eğitim Müdürlüğü'nün resmî listesinde 13 merkez var; ticari dizinlerde ise 31'e kadar çıkan sayılar görünüyor. Aradaki fark, dizinlerin muhtemelen şube, birim ve kapanmış kayıtları da ayrı satır olarak saymasından kaynaklanıyor.
Bu sayfada resmî listeyi esas alıyorum, çünkü yer arayan bir aile için anlamlı olan sayı ruhsatlı ve faal kurum sayısıdır. Otuz bir sayısına güvenip "nasılsa çok merkez var" diye düşünen bir aile, arama yaparken hayal kırıklığı yaşıyor.
İki rakamı da yazmamın nedeni açık: hangi kaynağa baktığınızı bilmeniz, karşınıza çıkan listeleri doğru okumanızı sağlar.
Başakşehir'in büyüklüğü aileleri nasıl etkiliyor?
Başakşehir yaklaşık 537 bin nüfusuyla hizmet verdiğim yedi bölge içinde en kalabalık olanı. İlçe aynı zamanda coğrafi olarak geniş; Bahçeşehir ile Kayaşehir arasındaki mesafe, çoğu İstanbul ilçesinin bir ucundan diğerine olan mesafeden az değil.
Bunun günlük hayattaki karşılığı şu: haftada iki seans için ilçenin bir ucundan diğerine gidip gelen bir aile, ayda yaklaşık on altı yol kat ediyor. Bu yolculuklar çocuğun dinlenme ve oyun saatinden kesiliyor.
Evde birebir çalışmanın buradaki gerekçesi konfor değil, çocuğun enerjisinin doğru yere harcanması.
M3 metro hattı Başakşehir'de nereleri kapsıyor?
M3 hattı, Başakşehir ve hemen bitişiğindeki bölgede on bir istasyonla ilçenin en yaygın raylı ulaşım omurgasını oluşturuyor. Randevu planlaması yaparken bu hattı esas alıyorum, çünkü hat boyunca ardışık iki randevu aynı güne yerleştirilebiliyor.
| Sıra | İstasyon |
|---|---|
| 1 | Mahmutbey |
| 2 | İSTOÇ |
| 3 | İkitelli Sanayi |
| 4 | Turgut Özal |
| 5 | Siteler |
| 6 | Başak Konutları |
| 7 | Başakşehir-Metrokent |
| 8 | Onurkent |
| 9 | Şehir Hastanesi |
| 10 | Toplu Konutlar |
| 11 | Kayaşehir Merkez |
İstasyon adları metro.istanbul M3 hattı sayfasından alınmıştır. Liste hattın bu bölümündeki istasyonları gösterir; idari sınır ile istasyon konumu her satırda birebir örtüşmeyebilir.
Kayaşehir Merkez ile Mahmutbey arasındaki bu hat, ilçenin merkez yoğunluğunun neden güneye kaydığını da açıklıyor: kurumlar hattın eski ve yerleşik ucunda kümelenmiş durumda.
Başakşehir'de disleksi desteği nasıl planlanıyor?
Plan, çocuğun okumada tam olarak nerede takıldığının belirlenmesiyle başlar. Kelimeyi çözemiyor mu, çözüyor ama yavaş mı, hızlı okuyor ama anlamıyor mu? Bu üç tabloya aynı programla yaklaşılmaz.
Çözme aşamasında takılan bir çocukta ses ve hece çalışmaları öne çıkar. Yavaş okuyan bir çocukta tekrarlı okuma ve eşli okuma kullanılır. Anlamada zorlanan bir çocukta ise metin öncesi tahmin, bölüm özetleme ve soru üretme stratejileri öğretilir.
Bilişsel işlemleme tarafında destek gerekiyorsa PREP ve COGENT programlarından uygun bölümler eklenir. Bu programların ne yaptığını Kağıthane sayfasındaki bölümde ayrıntılı anlattım; hizmetin genel çerçevesi ise disleksi ve özel öğrenme güçlüğü sayfasında.
Çocuğum okuduğunu anlamıyor, nereden başlamalıyım?
İlk yapılacak şey bir ayrım testi: metni siz yüksek sesle okuyun ve çocuktan anlatmasını isteyin. Dinlediğinde anlatabiliyorsa anlama becerisi yerindedir, tıkanma okumanın kendisindedir.
Dinlediğinde de anlatamıyorsa çalışma doğrudan anlama üzerine kurulur. Bu durumda kelime dağarcığı, cümle yapısını takip etme ve çalışma belleği ayrı ayrı desteklenir.
Ailelerin en sık yaptığı hata, anlamadığını fark ettiklerinde metni tekrar tekrar okutmak. Aynı metnin dördüncü kez okunması anlamayı getirmez; anlamayı getiren, metnin bölümlere ayrılıp her bölümün tek cümleyle özetlenmesidir.
Otizm spektrumundaki bir çocukla Başakşehir'de nasıl çalışılıyor?
Spektrumdaki çocuklarla çalışmanın başlangıç noktası akademik hedef değil, etkileşimdir. DIR/Floortime yaklaşımıyla, çocuğun kendi ilgisinin içine girerek karşılıklı iletişim döngülerini uzatmayı hedeflerim.
Akademik hedefler bu zemin kurulduktan sonra eklenir. Ortak dikkat kurulmadan başlatılan bir okuma çalışması, çoğu zaman hem çocuğu hem aileyi yorar ve geriye olumsuz bir deneyim bırakır.
Bu alandaki çalışma biçimini otizm ve DIR/Floortime sayfasında, sosyal biliş tarafını ise zihin kuramı ve sosyal beceriler sayfasında anlattım. Terapi değil, eğitsel çalışmadır.
Başakşehir'de RAM başvurusu nereye yapılır?
İlçede eğitsel değerlendirmeyi yapan resmî kurum Başakşehir Rehberlik ve Araştırma Merkezi ve merkez, tablodaki yığılmanın da olduğu Başak Mahallesi'nde bulunuyor:
Başakşehir Rehberlik ve Araştırma Merkezi
- Semt
- Başak Mahallesi
- Adres
- Başak Mah., Mevlana Celaleddini Rumi Cad. No 2B
- Telefon
- 0212 488 22 88
- Ücret
- Eğitsel değerlendirme ücretsizdir
Adres ve telefon kurumun kendi MEB iletişim sayfasından alınmıştır. Kayaşehir ve kuzey mahallelerinden gidecekseniz yol süresini geniş tutun. Randevu MEB RAM Randevu Sistemi üzerinden alınır ve merkez ataması çocuğun kayıtlı adresine göre yapılır.
Yanınızda götüreceklerinizin listesi RAM raporu nasıl alınır yazısında; sağlık tarafındaki rapor süreci için ÇÖZGER raporu yazısına bakabilirsiniz.
Ramazan Güleryüz tanı koyar mı?
Koymam. Disleksi, dikkat eksikliği ve otizm tanıları hekim değerlendirmesi gerektirir; eğitsel tanılama ise Rehberlik ve Araştırma Merkezi'nin yetkisindedir. Bir çocuğa "bu disleksidir" demem, böyle bir yetkim yok.
İlaç, takviye ya da diyet konusunda görüş bildirmem. Dil ve konuşma terapisi vermem; sesletim, kekemelik ve dil gecikmesi dil ve konuşma terapistinin alanıdır. Fizyoterapi ve ergoterapi de vermem.
Yaptığım iş eğitseldir: değerlendirme görüşmesinde hangi becerinin desteklenmesi gerektiğini belirler, programı kurar ve ilerlemeyi ölçerim. Bu sınırı yazılı tutmamın nedeni, ailenin doğru kapıya ilk seferde gitmesi.
Uzak mahallelerde randevu bulmak mümkün mü?
Mümkün, ama planlama gerektiriyor. Başakşehir'de aynı gün içinde iki farklı uca gitmek gerçekçi olmadığı için ilçeyi bölgelere ayırarak çalışıyorum: bir gün hattın kuzey ucu, başka bir gün güney tarafı.
Bu düzenin ailelere faydası, seansın yol nedeniyle kısalmaması. Yol sıkışıklığına göre süre kısaltmak yerine günü baştan tek bölgeye ayırmayı tercih ediyorum.
Başakşehir'e komşu olan Arnavutköy'de de evde birebir çalışıyorum; iki ilçenin sınır bölgelerinde oturan aileler için aynı gün planlaması yapılabiliyor.
İlk sekiz haftada ne bekleniyor?
İlk iki hafta ölçüm ve tanışma haftalarıdır; bu dönemde ailenin müdahale etmemesini isterim. Üçüncü haftadan itibaren hedefe yönelik çalışma başlar ve haftalık kısa tekrar planı devreye girer.
Sekizinci haftada somut bir ölçüm yapılır: bir dakikada doğru okunan kelime sayısı, satır atlama sıklığı ve çocuğun çalışmaya oturma direnci. Bu üç göstergeden en az ikisinde iyileşme yoksa program değiştirilir.
Ölçümü ailenin de görebilmesi için kayıtları paylaşırım. Ailenin "nereden anlayacağım" sorusunu sorması bence iyi bir işaret; bu soruyu sormayan aileler çoğu zaman süreci uzun süre sorgusuz sürdürüyor.
Başakşehir'de aileden ne bekleniyor?
Aileden beklediğim şey uzun ev ödevleri değil, günde on beş dakikalık kısa ve düzenli tekrar. Hafta sonuna yığılan uzun çalışma seansları çoğu zaman çocuğun direncini artırmaktan başka işe yaramıyor.
İkinci beklentim, seansta verilen tek hedefe sadık kalınması. Aileler iyi niyetle ek kaynak, ek kitap ya da internetten bulunan bir alıştırma ekliyor; bu eklemeler hedefi bulanıklaştırıyor ve ilerlemenin neye bağlı olduğunu ölçemez hâle getiriyor.
Üçüncüsü, çocuğun okurken yaptığı hataya anında müdahale edilmemesi. Ödev saatindeki gerilimi azaltmanın yollarını ödev savaşlarını bitirmek yazısında, okumadaki tıkanmanın nedenlerini ise çocuğum okumayı sökemiyor yazısında topladım.
Başakşehir'de nasıl başlanıyor?
İlk adım kısa bir mesaj: mahalleniz, çocuğun sınıfı ve sizi en çok endişelendiren durum. Mahalle bilgisini özellikle istememin nedeni, ilçe içindeki randevu düzeninin bölge bölge kurulması.
Sonrasında bir değerlendirme görüşmesi planlanır; görüşmede okuma ve yazı örneği alınır, aile gözlemleri dinlenir ve yazılı bir hedef listesi çıkarılır.
Uygun görmediğim durumda başlamam. Kimi zaman doğru cevap önce hekime, dil ve konuşma terapistine ya da Başak Mahallesi'ndeki Rehberlik ve Araştırma Merkezi'ne gitmenizdir; bunu açıkça söylerim.
Başakşehir'de Sorulan Sorular
Ofisiniz nerede, Başakşehir'e geliyor musunuz?
Ofisim yok; ne Başakşehir'de ne başka bir ilçede kayıtlı bir çalışma adresim bulunuyor. Bu yüzden gelmeniz gereken bir yer de yok.
Başakşehir'e geliyorum ve seanslar çocuğun kendi evinde yapılıyor. Randevular ilçenin hangi bölgesinde olduğunuza göre gruplanarak planlanıyor.
Kayaşehir'e de geliyor musunuz?
Geliyorum. Kayaşehir'i ayrıca sormanız yerinde, çünkü Millî Eğitim Müdürlüğü'nün merkez listesinde bu tarafta kayıtlı bir kurum görünmüyor.
Uzak bölgelerde randevuyu genellikle o güne tek bölge ayırarak kuruyorum; böylece yol nedeniyle seans süresinden kısmak gerekmiyor.
Bahçeşehir'de zaten çok merkez var, evde çalışmanın ne farkı olur?
Bahçeşehir tarafında merkez yoğunluğunun yüksek olması doğru; ilçe listesindeki 13 merkezin beşi bu bölgede.
Fark, merkez sayısında değil çalışmanın yerinde. Merkezde kazanılan bir beceri ev ortamına kendiliğinden taşınmıyor; evde çalışıldığında bu aktarım adımı ayrıca çalışılmak zorunda kalmıyor.
Rapor almadan Başakşehir'de başlayabilir miyiz?
Başlayabilirsiniz. Rehberlik ve Araştırma Merkezi raporu, okuldaki düzenlemeler ve devlet destekli seans hakkı için gerekli; benimle yürütülen çalışma için aranmıyor.
Yine de randevunuzu almanızı öneririm. Rapor geldiğinde hedefleri rapordaki bulgulara göre gözden geçiririz; iki süreç birbirinin alternatifi değil.
Çocuğum özel okula gidiyor, orada da destek alıyor. Çakışır mı?
Çakışmaması için okulun ya da destek biriminin hedef listesini isterim. Aynı becerinin iki farklı yöntemle çalışılması çocuğu yorar ve ilerlemeyi yavaşlatır.
Listeyi gördükten sonra evdeki planı tamamlayıcı biçimde kurarım. Aile isterse ve yazılı onay verirse okulun rehberlik servisiyle doğrudan da görüşürüm.
Başakşehir'de kaç yaşından itibaren çalışıyorsunuz?
Okul öncesi dönemden itibaren çalışıyorum. Bu yaşlarda hedef okuma öğretmek değil; ses farkındalığı, dikkat ve okumaya hazırbulunuşluk gibi zemin becerileri desteklemek.
Okul çağındaki çocuklarda ise ağırlık doğrudan okuma, yazma ve öğrenme stratejilerine kayıyor. Hangi programın kullanılacağı yaşa değil, değerlendirmedeki profile göre belirleniyor.
Görüşme sonunda ne veriyorsunuz?
Yazılı bir hedef listesi ve sekizinci haftada neye bakacağımızın çerçevesi. Hedefler ölçülebilir biçimde yazılır; "gelişsin" gibi bir ifade hedef sayılmaz.
Bunun yanında ev düzenine dair birkaç somut öneri olur: masanın konumu, ışığın yönü ve hafta içi tekrarın nasıl yapılacağı gibi.
Başakşehir'de Hangi Mahalledesiniz?
Mahallenizi ve çocuğunuzun sınıfını yazın; ilçe içindeki randevu düzenine göre size uygun bir gün çıkarayım.